Uzunkuyruklu Örümcekkuşu

Uzunkuyruklu Örümcekkuşu, Asya'nın geniş bir bölümüne yayılmış, coğrafi değişkenliği yüksek bir örümcekkuşudur. Yayılışı Orta Asya'nın güneyinden İran'ın kuzeydoğusu, Afganistan, Pakistan ve Hint alt kıtası üzerinden Himalayalar, Çin, Güneydoğu Asya, Filipinler ve Endonezya takımadalarına kadar uzanır; doğuda Yeni Gine'ye ulaşır. Ilıman kuşaktaki bazı popülasyonlar kışın güneye hareket ederken tropikal bölgelerde yaşayanların çoğu yerleşiktir veya kısa mesafeli hareketler yapar. Türkiye türün doğal yayılışının oldukça batısında kalır. En yakın düzenli yayılış sahaları İran'ın doğusu ve Orta Asya yönündedir; bu nedenle Anadolu'ya ulaşan bireyler normal hareket alanlarının çok dışındadır. Bu nedenle ülkede düzenli göçmen ya da üreyen bir tür değildir; rastlantısal konuk olarak değerlendirilir.

Uzunkuyruklu Örümcekkuşu güçlü yapılı, dik duruşlu ve adının da belirttiği gibi dikkat çekici derecede uzun, basamaklı kuyruklu bir örümcekkuşudur. Tipik bireylerde baş ve üst sırt gri, alın ile göz çevresinden kulak örtülerine uzanan maske siyahtır. Sırtın arka bölümü, sağrı ve böğürler sıcak kızıl, tarçın veya pas kahverengisi tonlar taşır. Alt tarafların orta bölümü daha açık, beyazımsı veya kremdir. Kanatlar koyu renkli olup uçuşta küçük beyaz bir kanat lekesi görülebilir. Uzun kuyruğun orta telekleri koyu, dış telekleri ise daha kızıl tonludur. Gaga kuvvetli ve uç kısmı kancalı, bacaklar koyudur. Erkek ve dişi genel olarak benzerdir; erişkinlerin renkleri aşınma ve alt türe göre değişebilse de uzun kuyruk her yaşta önemli bir yapısal ipucudur; gençler daha donuk kahverengi ve üst-alt taraflarında ince enine desenlidir. Görünüş alt türler arasında değişir; bazı popülasyonlarda başın daha geniş bölümü siyah olabilir. Arazide en belirgin izlenim uzun dar kuyruk, kızıl sırt-sağrı, koyu maske ve güçlü gövdedir. Çalı tepesi, elektrik teli, direk veya açık bir dal üzerinde dik biçimde beklemesi tipiktir. Sert, gıcırtılı ve takırtılı çağrıların yanında çeşitli sesleri taklit edebilen daha karmaşık ötüşler de çıkarabilir.

Tür, yoğun kapalı ormandan çok açık ve yarı açık peyzajları tercih eder. Çalılıklar, otlaklar, seyrek ağaçlı düzlükler, tarım alanları, köy çevreleri, bahçeler, yol kenarları ve açık orman kenarları sık kullanılan habitatlardır. Kurak veya yarı kurak bölgelerde dikenli çalıların ve dağınık küçük ağaçların bulunduğu alanlara uyum sağlayabilir; daha nemli tropikal bölgelerde ise tarımla açılmış alanlar ve yerleşim çevresindeki mozaik peyzajlarda yaşayabilir. Habitat seçiminde iki unsur özellikle önemlidir: avların görülebileceği açık zemin ve çevreyi izlemek için kullanılabilecek yüksek tünekler. Bu nedenle teller, çitler, direkler ve tek başına duran ağaçlar sık kullanılan gözetleme noktalarıdır. Yuvasını çoğunlukla çalı, küçük ağaç veya sık bitki topluluğu içine kurar. Çanak biçimindeki yuva kuru ot, ince dal, kökçük ve bitki liflerinden yapılır; iç kısmı daha yumuşak malzemelerle döşenir. Çiftler üreme döneminde bölgelerini savunur ve belirgin tüneklerden çevreyi gözetir.

Uzunkuyruklu Örümcekkuşu fırsatçı bir yırtıcıdır ve beslenmesinin önemli bölümünü iri böcekler oluşturur. Çekirgeler, cırcır böcekleri, kınkanatlılar ve başka büyük eklembacaklıların yanında örümcekleri de tüketir. Güçlü yapısı sayesinde küçük kertenkeleler, kurbağalar, kemirgenler ve küçük kuşlar gibi omurgalıları da yakalayabilir; kuş yumurtalarından da yararlanabilir. Genellikle yüksekçe bir tünekte hareketsiz bekleyerek avını gözler, ardından yere veya bitki örtüsüne kısa ve hızlı bir saldırı yapar. Yakalanan büyük av, kancalı gaga ile öldürülüp parçalanabilir. Diğer örümcekkuşları gibi avını dikenlere, sivri dallara veya tellere geçirerek sabitleyebilir ve fazla besini daha sonra kullanmak üzere bırakabilir. Bu davranış hem iri avları parçalamayı kolaylaştırır hem de geçici bir besin deposu oluşturur. Yavrulara özellikle böcekler ve kolay parçalanabilen küçük hayvansal avlar taşınır.