Külrengi Yelkovan

Türkçe Adı	: Külrengi Yelkovan
İngilizce Adı	: Sooty shearwater
Bilimsel Adı	: Ardenna grisea

Görülme	: Rastlantısal

(Türkiye için nadir tür)

GÖRÜLDÜĞÜ AYLAR


40-46 cm	94-105 cm	650-950 gr

(0)

Yayılışı: Dünyadaki en yaygın deniz kuşlarından biridir. Güney Şili, Falkland Adaları ve Tristan'da Cunha'da, ayrıca Güneydoğu Avustralya, Yeni Zelanda ve Macquarie, Chatham, Antipodes, Campbell, Auckland ve Snares Adaları gibi birkaç adada ürer. Üreme sonrasında geniş bir alana yayılır ve Doğu ve Doğu Pasifik ve Atlantik Okyanusları N'den Kuzey Kutup Dairesi'ne ve Hint Okyanusu'ndan Güneydoğu Afrika'ya olağan göç yollarını takip eder. Tanımlanması ve Fiziksel Özellikleri: Boyu 40-46 cm, kanat açıklığı 94-105 cm ve ağırlıkları 650-950 gram'dır. Erişkin koyu renklidir ve kanat altında göze çarpan beyazımsı bir alan gösteren dar sivri uçlu kanatlıdır. Tüyler genel olarak isli kahverengi, geçici tüylerde koyu grimsi, ancak baş, primerler ve kuyruk daha koyu. Sırt ve kanatlar arasındaki tüy bölgesi pullu bir desen gösterebilir. Alt kısımlarda, çene ve boğaz üst kısımlardan biraz daha soluktur. Kanat altında, kanat altı örtülerinin çoğunda beyaz bir alan görebiliriz. Oysa uçuş tüyleri koyu grimsi ve daha soluk birincil tabanlara sahiptir. Gövde ve kanat arasındaki karın bölgesi siyahımsıdır. Koyu isli kahverengi kafada, gaga kahverengimsi gri ila koyu gridir. Gözler koyu kahverengidir. Bacaklar ve perdeli ayaklar donuk pembemsi-ten rengi ile grimsi renktedir. Bacağın diz ile ayak arasında kalan dış tarafı ve ayak parmağının dış kısmı esmerdir. Erkek ve dişi benzerdir. Genç yetişkinlere benzer. Üreme mevsiminin başlangıcında, kuşlar yuvaları temizlerken ve bazı kur gösterileri yapar. Yuvanın girişi, yoğun kolonilerde diğer kuşlara ve davetsiz misafirlere karşı korunur. Genellikle çiftler tek eşlidirler. Kolonilere gece ve gürültülü bir şekilde gelir ve çıkarlar. Genellikle her yıl aynı siteye ve çoğu zaman aynı eşle dönerler. Üremeden sonra kolonileri terk eder ve Kuzey Pasifik ve Kuzey Atlantik'e göç eder. Önce üremeyen kuşlar ayrılır, sonra üreyen kuşlar Nisan ortasında ayrılırken, genç kuşlar yetişkinleri yaklaşık bir ay sonra takip eder. Çok sayıda kuş, önce ilgili okyanusların Kuzeybatı sektörüne yönelir ve daha sonra, yerel yaz boyunca Kuzey Amerika ve Avrupa'nın Batı kıyılarına ulaşmak için hakim rüzgarları takip ederek Doğu'ya doğru hareket eder. Bazı kuşlar kış boyunca Antarktika Okyanusu'nda kalabilir. Diğerleri ağustos sonundan aralık başına kadar döner. Sakin havalarda hızlı, sert kanat vuruşlarıyla suyun üzerinde alçaktan uçar. Rüzgarlı havalarda, dalgaların üzerinde kolay bir uçuşa sahiptir. Üreme mevsimi Eylül sonu Ekim başında başlar. Üreme alanlarına dönüşü, iki haftalık yumurtlama öncesi göç takip eder. 30 santimetre ila 3 metre uzunluğunda, bazı bitki örtüsüyle kaplı, kendi kazdığı oyukta yuva yapar. Ayrıca, genellikle açık deniz adalarında, bitki örtüsüyle kaplı yamaçlarda oyuklar ve kaya yarıkları kullanır. Üreme alanlarını diğer birçok kuş türüyle paylaşır. Dişi tek bir beyaz yumurta bırakır. Her iki yetişkin de 52-56 gün boyunca 4-9 günlük sürelerle kuluçkaya yatmaktadır. Yumurtadan çıkarken civciv grimsi tüylüdür. Ancak alt kısımları daha soluktur. İlk 5 gün boyunca kuluçkalanır ve her iki ebeveyn de ilk günlerde sık ziyaretlerle ve civciv büyüdükçe daha az sıklıkta geceleri besler. Yumurtadan çıktıktan yaklaşık 97 gün sonra tüylenirler. Genellikle geceleri adadan ayrılır. Bu tür, sezon başına tek bir kuluçka üretir. Habitat: Üreme dışında genellikle karadan uzakta bulunur. Açık okyanusta sık görülür. Ancak daha soğuk ve ılık suların buluştuğu bölgelerde sürüler meydana gelir. Derin sularda karaya yakın yerlerde görülebilir. Adalarda ürer ve yumuşak toprakta veya kaya yarıklarında kazılmış yuvalarda yuva yapar. Beslenme: Kafadanbacaklılar, küçük balıklar ve kabuklular ile beslenir. Yüzey yakalama, yüzey dalışı, takip ve dalma gibi birkaç farklı teknik kullanır. Uçarken 3-5 metre yükseklikten dalar ve 30-40 metre derinliğe kadar ulaşabilirler. Bunu yaparken su altında, kendini itmek için yarı açık kanatlarını ve perdeli ayakları kullanır. Büyük sürüler genellikle kabuklular veya küçük balıklar gibi bol gıda kaynaklarında toplanır. Diğer deniz kuşu türleri ve deniz memelileri ile beslenirler. Koruma Durumu:

Koruma Durumu :

IUCN	Bern	Cites	MAK	OSB
NT	Ek-III	-	-	-

* Kod Açıklamaları > * Hazırlayanlar: Ali Ragıp Eraslan, Sercan Bilgin

En BeğenilenlerGözlem Fotoğrafları Tüm Galeri Fotoğrafları |

Külrengi Yelkovan
31/10/2025
(AVUSTRALYA)