Kızılgerdanlı İncirkuşu

Kızılgerdanlı İncirkuşu, Kuzey Avrupa ve Asya'nın arktik ve subarktik kuşağında üreyen uzun mesafeli bir göçmendir. Üreme alanları kuzey İskandinavya'dan Rusya'nın kuzeyi boyunca Sibirya ve Bering Denizi çevresine kadar uzanır; ayrıca Alaska'nın en batısında küçük bir üreme alanı bulunur. Sonbaharda kuzeydeki tundraları terk ederek geniş cepheler halinde güneye göç eder. Kışı başlıca Sahra altı Afrika ile Güney ve Güneydoğu Asya'da geçirir. Kuzeyde üreme mevsimi kısa olduğundan geliş ve üreme zamanlaması karların çekilmesi ve böceklerin ortaya çıkışıyla yakından bağlantılıdır. Türkiye üreme ve kışlama alanlarının arasında yer aldığı için tür burada esas olarak göç dönemlerinde görülür. İlkbahar ve sonbahar geçişlerinde özellikle sulak alanların çevresindeki çayırlar, nemli tarlalar ve kısa otlu açık arazilerde rastlanabilir. Küçük gruplar oluşturabilir ve diğer incirkuşlarına katılabilir. İlkbaharda kızıl renkler tanıyı kolaylaştırırken sonbahar kuşlarının belirlenmesi daha güçtür.

Kızılgerdanlı İncirkuşu ince yapılı, uzun bacaklı ve belirgin biçimde çizgili bir incirkuşudur. Üreme tüyündeki erişkinlerin en ayırt edici özelliği yüz, kaş, boğaz ve göğsün üst bölümüne yayılan pas kızılı veya kiremit tonudur. Bu renk erkeklerde genellikle daha güçlüdür. Üst taraflar kahverengi zemin üzerinde yoğun koyu çizgilidir; sırtta iki açık uzunlamasına çizgi belirginleşebilir. Alt taraflar açık renkli, göğüs ve böğürler koyu çizgilidir. Üreme dönemi dışında kızıl renk büyük ölçüde kaybolabilir; bu durumda Çayır İncirkuşuna oldukça benzer. Genç ve kış tüyündeki kuşlarda açık sırt çizgileri ile böğürlere uzanan koyu çizgilenme tanıya yardımcı olur. Sonbaharda kızıllığını yitirmiş erişkinlerde ve gençlerde ses, sırt ve böğür çizgilerinin birlikte değerlendirilmesi güvenilir tanı için önem kazanır. Kuyruğun dış telekleri beyazdır ve uçuşta fark edilebilir. Gaga ince ve sivri, bacaklar açık pembemsi veya gri-pembemsi tonlardadır. Yerde yürüyerek beslenir. Uçuşu güçlü ve doğrudandır. Göç sırasında çıkardığı ince, uzayan ve hafif alçalan uçuş çağrısı, özellikle kızıl rengin görülmediği bireylerin diğer incirkuşlarından ayrılmasında en değerli özelliklerden biridir.

Üreme döneminde Kızılgerdanlı İncirkuşu kuzeyin açık, serin ve çoğunlukla nemli tundra habitatlarına bağlıdır. Kıyı tundrası, alpin tundra, bataklıklar, sazlı ve otlu çöküntüler, küçük dere çevreleri ile bodur söğüt ve huşların bulunduğu açık alanlarda yuvalanır. Kısa otlu, nemli ve seyrek bodur çalılı alanları tercih eder. Yuvasını yerde, çoğunlukla bir ot kümesi, tümsek veya alçak bitkinin korumasındaki çukura kurar. Yuva ot, yaprak ve yosunlarla yapılır. Göç ve kış dönemlerinde habitat seçimi genişler. Nemli çayırlar, meralar, tarım arazileri, nadaslar, pirinç tarlaları, göl ve nehir kıyılarındaki kısa otlu alanlar, bataklık kenarları ve çamurlu sulak alan çevreleri kullanılır. Suya yakın kısa bitkili açık zeminler özellikle elverişlidir. Türkiye'de göç sırasında özellikle bu habitatlarda görülür. Kısa bitkili alanlarda ve su kenarındaki çamurluklarda beslenir.

Kızılgerdanlı İncirkuşunun beslenmesinin temelini böcekler ve diğer küçük omurgasızlar oluşturur. Karıncalar, kınkanatlılar, sinekler, tatarcıklar, tırtıllar, kelebek ve güveler ile örümcekler tükettiği avlar arasındadır. Üreme döneminde tundrada ortaya çıkan yoğun böcek varlığından yararlanır; yavruların geliştiği dönemde hayvansal besinler özellikle önemlidir. Göç ve kışlama sırasında omurgasızların yanında küçük tohumları da tüketebilir. Besinini esas olarak yerde arar. Kısa otlar arasında yürüyerek ilerler, gördüğü avlara kısa ve hızlı hamleler yapar; nemli toprak ve çamurlu kenarlardaki küçük omurgasızları da toplar. Açık alanlarda diğer incirkuşlarıyla birlikte beslenebilir. Mevsime ve bulunduğu bölgedeki kaynaklara göre böceklerle tohumlar arasında geçiş yapabilmesi, uzun göç yolculuğu boyunca farklı açık habitatlardan yararlanmasını sağlar.