Yeşil Papağan

Yeşil Papağan doğal olarak iki ayrı ana bölgede yayılış gösterir: Sahra'nın güneyindeki Afrika ile Güney Asya. Afrika'da Sahel kuşağından Doğu Afrika'ya uzanan geniş alanlarda, Asya'da ise Pakistan, Hindistan, Nepal ve çevresinde bulunur. Doğal popülasyonları çoğunlukla yerleşiktir. Kafes kuşu olarak yaygın biçimde taşınması sonucunda Avrupa, Orta Doğu ve başka bölgelerde kaçan veya serbest bırakılan bireylerden kalıcı popülasyonlar oluşmuştur. Türkiye'de doğal bir tür değildir; ilk düzenli kayıtların ardından özellikle büyük kentlerde hızla yayılmıştır. Günümüzde İstanbul, İzmir, Ankara ve Şanlıurfa dahil birçok şehirde üreyen yerleşik toplulukları vardır. Kent içinde parklar, korular, kampüsler ve ağaçlıklı semtlerde yıl boyunca görülebilir. Akşamları farklı bölgelerden gelen kuşların büyük ortak geceleme alanlarında toplanması dikkat çekicidir. Şehir içindeki sürüler gün boyunca beslenme alanları ile dinlenme ve geceleme ağaçları arasında düzenli uçuşlar yapabilir.

Yeşil Papağan ince gövdeli, uzun ve sivri kuyruklu, parlak yeşil bir papağandır. Gövdenin büyük bölümü canlı yeşildir; alt taraflar biraz daha açık, kuyruk telekleri mavimsi-yeşil tonlarda olabilir. Gaga güçlü ve kıvrıktır; üst gaga kırmızı, alt gaga daha koyu renklidir. Erişkin erkekte çeneden boynun yanlarına uzanan siyah çizgi ile ensedeki pembe-kırmızı bant birleşerek belirgin bir boyun halkası oluşturur. Dişi ve genç bireylerde bu halka bulunmaz veya çok siliktir. Uzun ve sivri kuyruğu özellikle uçuşta türün ince siluetini daha belirgin hale getirir. Uçuşu hızlı, güçlü ve doğrudandır; sürüler geçerken sert ve tekrarlanan çağrıları çoğu zaman kuşlardan önce duyulur. Türkiye'de birlikte görülebildiği İskender Papağanıyla karıştırılabilir. Yeşil Papağan daha ince ve küçük yapılıdır, gagası daha narindir ve omuzlarında İskender Papağanına özgü bordo-kırmızı leke bulunmaz. Erişkin erkeklerde boyun halkası belirgin olsa da dişi ve gençlerin tanısında gövde yapısı, gaga ve omuz bölgesinin desensiz yeşil olması daha kullanışlıdır.

Doğal yayılışında açık ormanlar, savanlar, ağaçlı tarım alanları, bahçeler, nehir çevresindeki ağaçlıklar ve yerleşim yakınlarında yaşar. Yoğun kapalı ormandan çok, büyük ağaçlarla açık alanların bir arada bulunduğu ortamları tercih eder. Doğal yayılışı dışında kent yaşamına son derece başarılı biçimde uyum sağlamıştır. Büyük parklar, korular, mezarlıklar, üniversite kampüsleri, bahçeler, ağaçlıklı bulvarlar ve eski ağaçların bulunduğu mahalleler başlıca yaşam alanlarıdır. Türkiye'deki yerleşik popülasyonlar da büyük ölçüde kentsel yeşil alanlara bağlıdır. Üreme için doğal ağaç kovuklarını veya başka kuşların daha önce açtığı boşlukları kullanır; uygun kovuklar için diğer kovuk kullanan kuşlarla rekabet edebilir. İstanbul'da yaşlı ve iri çınarlar önemli yuvalama ve geceleme alanları sağlar. Üreme dönemi dışında topluluklar büyür ve çok sayıda birey ortak tüneklerde geceleyebilir. Şehirlerdeki olgun ağaçlar, düzenli besin kaynakları ve nispeten ılıman mikroiklim türün kalıcı popülasyonlar oluşturmasını kolaylaştırır.

Yeşil Papağan ağırlıklı olarak bitkisel beslenen fırsatçı bir türdür. Tohumlar, tahıllar, meyveler, yemişler, tomurcuklar, çiçekler ve genç sürgünler beslenmesinin temelini oluşturur. Güçlü kıvrık gagası sert tohum ve meyveleri parçalamaya uygundur. Beslenirken yiyeceği ayağıyla kavrayıp gagasına götürebilir. Doğal yayılışında tarım alanlarındaki tahıl ve meyve ürünlerinden yararlandığı için bazı bölgelerde tarımsal zararlı olarak değerlendirilebilir. Kentlerde park ve bahçelerde yetişen çok çeşitli ağaçların meyve, tohum ve tomurcuklarını tüketir; kuş yemlikleri ile insanlar tarafından bırakılan yiyeceklerden de yararlanabilir. Çoğunlukla ağaçların taç bölümünde beslenir, ancak yere de inebilir. Mevsime göre farklı bitkisel kaynaklara geçebilmesi ve insan yerleşimlerinde bulunan yeni besinleri kullanabilmesi, doğal yayılışı dışındaki şehirlerde başarılı olmasının başlıca nedenlerinden biridir.